สถิติคนที่อยากมีลูก:

  • 85% ของคู่รัก ฝ่ายหญิงสามารถตั้งครรภ์ได้ภายใน 1 ปี ถ้ามีเพศสัมพันธ์แบบไม่ป้องกันอย่างสม่ำเสมอ แต่โอกาสนี้จะน้อยลงมาก ถ้าผู้หญิงอายุมากกว่า 36 ปี
  • 84% ของคู่รัก 100 คู่ที่พยายามมีลูกโดยวิธีธรรมชาติ จะมีได้ภายใน 1 ปี
  • 92% ของคู่รัก 100 คู่ที่พยายามมีลูกโดยวิธีธรรมชาติ จะมีได้ใน 2 ปี
  • 93% ของคู่รัก 100 คู่ที่พยายามมีลูกโดยวิธีธรรมชาติ จะมีได้ใน 3 ปี
  • สำหรับคู่รักที่พยายามมีลูกมากว่า 3 ปี โอกาสตั้งครรภ์ในปีต่อไปจะเหลือเพียง25% หรือน้อยกว่านั้น

มีบุตรยาก…เพราะสิ่งนี้หรือเปล่า

  • อายุ — ปัจจัยอันดับหนึ่งที่ส่งผลต่อโอกาสการตั้งครรภ์คืออายุนี่แหละ เพราะรังไข่ย่อมเสื่อมสภาพไปตามอายุที่มากขึ้น ซึ่งส่งผลให้จำนวนไข่ตกในแต่ละเดือนลดลงด้วย
  • ฮอร์โมน — แน่นอน! เพราะฮอร์โมนทำหน้าที่หลักที่ทำให้เกิดการตกไข่ และการมีรอบเดือน
  • ระบบภูมิคุ้มกัน — อาการภูมิต้านตนเอง หรือ ที่เรียกกันว่าโรคแพ้ภูมิตัวเอง เช่น โรคพุ่มพวง หรือโรคอื่น ๆ ที่เกี่ยวกับระบบภูมิคุ้มกัน อย่างโรคเบาหวาน โรคไทรอยด์ หรือโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ ก็เป็นปัจจัยหนึ่งที่ลดโอกาสการตั้งครรภ์นะ
  • การใช้ยา — ยารักษาอาการซึมเศร้า ยาปฏิชีวนะ ยาแก้ปวด หรือยาชนิดอื่น ๆ ที่ใช้รักษาอาการเรื้อรัง ก็มีผลลดโอกาสการตั้งครรภ์เหมือนกันนะ ถ้าใช้ติดต่อกันเป็นเวลานาน
  • บุหรี่และเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ — ไม่ต้องบอกก็รู้ว่าสองอย่างนี้ไม่ดีต่อสุขภาพ!
  • สิ่งแวดล้อม — ถ้าต้องเจอสถานการณ์ตึงเครียด อยู่ในสถานที่ที่มีอุณหภูมิสูง ได้รับสารเคมี รังสี หรือคลื่นจากอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์บ่อย ๆ เช่น ไมโครเวฟ โอกาสตั้งครรภ์ก็อาจจะลดลงได้

ไม่ท้อง…อาจจะเป็นที่ผู้ชายก็ได้นะ

ปัญหาการตั้งครรภ์ร้อยละ 35 มีสาเหตุมาจากสุขภาพของฝ่ายชาย เพราะคนรักของคุณอาจจะมีปัญหาทางสุขภาพ ซึ่งมีผลมาจาก…

  • การสูบบุหรี่
  • การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์มากไป
  • การทำงานในสภาพแวดล้อมที่มีสารเคมีหรือรังสีอันตราย
  • การป่วยด้วยโรคเรื้อรังต่าง ๆ
  • การใช้ยาบางชนิดที่ทำให้อสุจิมีปัญหา

นอกจากนี้ยังมีคู่รักอีกร้อยละ 25 ที่ไม่สามารถหาสาเหตุได้ว่าทำไมถึงมีลูกยากเหลือเกินด้วยนะ

หรือว่าไข่และมดลูกมีปัญหา?

ปัญหาการตกไข่
  • ไม่ตกไข่เลย (anovulation)

ร่างกายมีฮอร์โมนลูทิไนซิ่ง (luteinizing hormone: LH) ไม่มากพอมากระตุ้นให้ไข่ตก เมื่อไข่ไม่ตก ก็ไม่มีถุงน้ำคอร์ปัสลูเทียม (corpus luteum) มาทำหน้าที่สร้างฮอร์โมนโพสเจสเทอโรน (progesterone) ซึ่งเป็นตัวทำให้เยื่อบุผนังโพรงมดลูกหนาขึ้นเพื่อรอรับการฝั่งตัวของตัวอ่อน

สรุปง่าย ๆ คือ ปัญหานี้ทำให้กระบวนการของรอบเดือนผิดปกตินั่นเอง ผู้ที่มีปัญหานี้จึงมีรอบเดือนผิดปกติ เช่น รอบเดือนสั้นหรือยาวเกินไป

  • มีปัญหาในระยะหลังไข่ตก (luteal phase)

ปัญหาการตกไข่ยังเกิดขึ้นได้ในช่วงระยะหลังไข่ตก โดยคุณจะมีรอบเดือนปกติ แต่คุณมีฮอร์โมนโพรเจสเทอโรนไม่เพียงพอในระยะนี้ มดลูกจึงเติบโตไม่พอที่จะรับการฝังตัวของตัวอ่อน ทำให้เสี่ยงการแท้งบุตรตั้งแต่ในระยะแรก ๆ

ปัญหาปากมดลูก

ปากมดลูกเป็นส่วนช่วยให้อสุจิไปปฏิสนธิกับไข่ที่ส่วนปลายของท่อนำไข่ได้ ตกขาวที่ปากมดลูกจึงเป็นสิ่งสำคัญ เพราะจะทำให้อสุจิมีชีวิตอยู่และว่ายน้ำผ่านปากมดลูกไปได้ หากมีตกขาวไม่พอ อสุจิจึงไม่สามารถผ่านไปได้ ทำให้ไม่มีการปฏิสนธิและการตั้งครรภ์

ปัญหาท่อนำไข่

ปัญหานี้เป็นปัญหาอันดับต้น ๆ ที่ส่งผลให้มีบุตรยาก โดยมักมีสาเหตุมาจากโรคท่อนำไข่หรือการที่ท่อนำไข่ถูกทำลาย ในหลายกรณีจะเป็นปัญหาท่อนำไข่ตัน คือท่อนำไข่ทั้งสองข้างจะถูกปิด ทำให้ไข่ อสุจิ หรือตัวอ่อนไม่สามารถเดินทางผ่านระหว่างรังไข่กับมดลูกได้ แต่ปัญหานี้จะพบบ่อยในผู้ที่เคยมีปัญหาท้องนอกมดลูก หรือเคยไส้ติ่งแตก

ปัญหามดลูก

ถ้าเคยแท้งบุตรหลายครั้งแล้ว คุณหมออาจวินิจฉัยว่า มดลูกของคุณทำงานผิดปกติ โดยผู้หญิงอายุมากกว่า 35 ปีขึ้นไปร้อยละ 15-20 มักมีเนื้องอกมดลูก นอกจากนี้ความผิดปกติอื่น ๆ ในมดลูกที่ทำให้ตั้งครรภ์ยาก คือ การกดของผนังมดลูกด้านข้าง ปีกมดลูกยื่นออกมา เป็นต้น

ปัญหาไข่

ไข่ย่อมเสื่อมสภาพไปตามเวลาเมื่ออายุมากขึ้น

5 สาเหตุลดโอกาสตั้งครรภ์

1. เครียด

นักวิจัยบอกว่า ความเครียดส่งผลต่อภาวะเจริญพันธุ์แน่นอน เพราะเมื่อเกิดความกังวลใจต่างๆ จะกระทบต่อสมองส่วนไฮโปทาลามัส (hypothalamus) ซึ่งทำงานกับระบบประสาทและฮอร์โมน อาจทำให้เกิดภาวะขาดประจำเดือน จึงทำให้มีลูกยากไปด้วย

วิธีการผ่อนคลายความเครียดจึงไม่ใช่แค่การหยุดพักผ่อน แต่ควรออกกำลังกายหรือฝึกสมาธิร่วมด้วย จะช่วยลดดีกรีความเครียดลงได้เร็วขึ้นค่ะ

2. นอนน้อย

การนอนหลับไม่เพียงพอทำให้ร่างกายเครียด แถมยังทำให้ภูมิคุ้มกันตก นั่นแปลว่าร่างกายจะติดเชื้อโรคต่าง ๆ ได้ง่ายขึ้น ซึ่งอาจส่งผลต่อภาวะเจริญพันธุ์ของคุณด้วย

จริง ๆ การนอนสำคัญต่อการมีสุขภาพและคุณภาพชีวิตที่ดี เชื่อไหมว่า ส่งผลไปตลอดชีวิตเลยนะ เพราะการนอนเพียงพอช่วยให้สมองทำงานอย่างมีประสิทธิภาพ มีสมาธิ มีอารมณ์คงที่ ร่าเริง แจ่มใส และยังช่วยฟื้นฟูการทำงานของหัวใจและหลอดเลือดด้วย

แค่นอนน้อยกว่าปกติ 1–2 ชั่วโมง ติดต่อกันหลายคืน ก็จะทำให้ร่างกายแปรปรวนเหมือนไม่ได้นอนมา 1–2 วันแล้ว

3. น้ำหนักไม่สมดุล

คอเลสเตอรอลในไขมันเป็นตัวสังเคราะห์ฮอร์โมนเพศและฮอร์โมนจากต่อมหมวกไต เช่น อะดรีนาลิน (adrenalin) ดังนั้นถ้าร่างกายมีไขมันมากหรือน้อยเกินไป รอบเดือนและภาวะเจริญพันธุ์จะได้รับผลกระทบแน่นอน

คอเลสเตอรอลระดับปกติในเซลล์ไขมันสามารถเปลี่ยนเป็นฮอร์โมนเอสโตรเจนชนิดอ่อน หรือเอสโตรน (estrone) ได้ แต่ผู้หญิงที่มีน้ำหนักเกินหรือเป็นโรคอ้วนจะมีเซลล์ไขมันพิเศษเพิ่มขึ้นมา ทำให้ร่างกายผลิตฮอร์โมนเอสโตรนมากเกินไป จนส่งผลกระทบต่อต่อมต่าง ๆ ซึ่งอาจทำให้เลือดไหลมากหรือมีอาการผิดปกติ ผู้หญิงบางคนอาจผ่านรอบเดือนไปโดยไม่ตกไข่เลยก็ได้ แม้ว่าเยื่อบุโพรงมดลูกจะยังทำงานเหมือนเดิม

ผู้หญิงที่มีน้ำหนักต่ำกว่าปกติ หรือมีปัญหาการกิน เช่น ผู้ป่วยอะนอเร็กเซีย (anorexia nervosa) หรือมีอาการอื่น ๆ ที่ส่งผลให้น้ำหนักลดฮวบ ก็อาจมีปัญหารอบเดือนเหมือนกัน ร่างกายอาจจะหยุดผลิตฮอร์โมนเอสโตรเจน (estrogen) เพราะเซลล์ไขมันน้อยเกินไปจนไม่สามารถแปลงคอเลสเตอรอลให้เป็นเอสโตรนได้ โดยคุณอาจมีรอบเดือนยาวขึ้น เลือดประจำเดือนน้อยลง หรืออาจไม่ตกไข่เลยในรอบเดือนนั้น ๆ

ดังนั้นการดูแลน้ำหนักให้อยู่ในจุดสมดุล ลองคำนวณค่าดัชนีมวลกาย (BMI)โดยนำน้ำหนักตัว(กิโลกรัม) หารด้วยส่วนสูงยกกำลังสอง (เมตร)

BMI= น้ำหนักตัว (kg) / ส่วนสูง m2

ค่า BMI มาตรฐานเอเชียอยู่ระหว่าง 18.5–22.9

4. สับสนเกี่ยวกับรอบเดือน

ผู้หญิงหลายคนเชื่อว่ารอบเดือนของทุกคนคือ 28 วัน แต่จริง ๆ แล้วแต่ละคนมีรอบเดือนแตกต่างกันไป ซึ่งหลายคนเองยังนับไม่เป็น จึงไม่รู้ว่าตัวเองไข่ตกช่วงไหน บางคนไม่รู้ด้วยซ้ำว่าช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์มากที่สุดคือ ช่วงไข่สุกและวันไข่ตก! ดังนั้นหากคุณฝึกคำนวณรอบเดือน และตรวจสอบวันไข่ตกที่ถูกต้องของตัวเอง การมีเพศสัมพันธ์ในช่วงนั้นจะเพิ่มโอกาสตั้งครรภ์ให้คุณมากขึ้น

เข้าไปคำนวณหาวันไข่ตกที่แอพ YesMom กันเลย…ให้ไวๆ เดือนหน้าจะได้ไม่พลาด!!!

5. การตอบสนองทางชีวภาพ

การตอบสนองทางชีวภาพ (Biofeedback) ระบบร่างกายทำงานเกี่ยวโยงกันหมดนะ ดังนั้น ถ้าคุณมัวนั่งอ่านเรื่องราวแง่ลบเกี่ยวกับประสบการณ์การตั้งครรภ์ หรือมัวนั่งกังวลว่าทำไมไม่ท้องสักที คุณอาจเครียดและกดดันโดยไม่รู้ตัว และทำให้มีลูกยากขึ้นไปอีก ดังนั้นใจเย็น ๆ คู่อื่นเขาพยายามกันเป็นปีนะคะกว่าจะสำเร็จ!

หมั่นทำสมาธิ หาเพลงแนวผ่อนคลายฟังบ่อยๆ หรือคุยกับเพื่อนที่มีทัศนคติดี มองโลกในแง่บวก ช่วยลดความกดดันได้นะ

จุดเสี่ยงสุขภาพที่ทำให้มีบุตรยาก

คู่รักร้อยละ 15 เลยนะที่ต้องประสบปัญหามีบุตรยาก โดยคุณอาจจะมีลูกยากขึ้น ถ้าคุณมีปัญหาดังต่อไปนี้

  • คุณมีเชื้อโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ เช่น หนองในเทียม (chalamydia) หรือหนองในแท้ (gonorrhoea)
  • คุณเคยผ่าตัดบริเวณกระดูกเชิงกรานหรือช่องท้อง เช่น ผ่าตัดไส้ติ่ง หรือถุงน้ำรังไข่
  • สามีของคุณเคยผ่าตัดไส้เลื่อนหรืออัณฑะ
  • ประจำเดือนของคุณมาไม่สม่ำเสมอ หรือคุณมักปวดประจำเดือนมาก
  • คุณมีภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ (PCOS)
  • คุณเป็นโรคอุ้งเชิงกรานอักเสบ (PID)
  • คุณเป็นโรคเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ (endometriosis)
  • คุณมีเนื้องอกมดลูก
  • คุณเคยมีปัญหาการตั้งครรภ์นอกมดลูก

คู่รักร้อยละ 85 ที่มีปัญหาดังกล่าวข้างต้นก็ยังสามารถตั้งครรภ์ได้ภายใน 12 เดือนนะ! สู้ๆ

อย่าลืมว่า YesMom ช่วยนับวันไข่ตกให้ได้นะ



Get it on Google Play

อ้างอิง

Aschwanden, C. (January 31, 2009). Fertility 101. Retrieved October 13, 2016, from http://www.webmd.com/baby/features/fertility-101#1.

Baby Center. (March 2016). Common causes of fertility problems in women. Retrieved November 1, 2016, from http://www.babycenter.com/0_common-causes-of-fertility-problems-in-women_1228906.bc.

Baby Center. (n.d.). Could I have a fertility problem?. Retrieved October 31, 2016, from http://www.babycentre.co.uk/a3535/could-i-have-a-fertility-problem.

BBC Science. (April 19, 2013). What affect your fertility?. Retrieved October 13, 2016, from http://www.bbc.co.uk/science/0/21755753.

Blundell, R. (January 2007). Causes of Infertility. Retrieved October 31, 2016, from https://www.researchgate.net/profile/Renald_Blundell/publication/261041637_Causes_of_Infertility/links/02e7e533abfff4ce7e000000.pdf.

Dupuls, K. (November 4, 2014). 5 reasons you’re not getting pregnant. Retrieved October 31, 2016, from http://www.todaysparent.com/trying-to-conceive/getting-pregnant/5-reasons-youre-not-getting-pregnant/.

McEvoy, M. (April 11, 2011). Cholesterol: Your Body is Incapable of Making Hormones Without It. Retrieved October 31, 2016, from https://metabolichealing.com/cholesterol-your-body-is-incapable-of-making-hormones-without-it/.

Negro-Vilar, A. (n.d.). Stress and Other Environmental Factors Affecting Fertility in Men and Women: Overview. Retrieved October 31, 2016, from https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1519933/pdf/envhper00379-0064.pdf.

NHS choices. (October 22, 2014). Infertility. Retrieved October 13, 2016, from http://www.nhs.uk/Conditions/Infertility/Pages/Introduction.aspx.

Parents.com. Factors That Affect Infertility. Retrieved October 13, 2016, from http://www.parents.com/getting-pregnant/infertility/causes/factors-affecting-fertility/.

Winderlich, M. (February 17, 2010). The Link Between Weight and Menstrual Cycles. Retrieved October 11, 2016, from http://www.everydayhealth.com/pms/weight-and-your-cycle.aspx.